Çmimi i pasurive të paluajtshme në Madrid është dukshëm më i lartë se në qytete të mëdha si Meksiko City, Buenos Aires, Bogotá dhe São Paulo. Megjithatë, çmimi për metër katror nuk tregon i vetëm se sa e rëndë është barra e strehimit për banorët.
Një nga treguesit më të rëndësishëm është pjesa e të ardhurave që një familje duhet të shpenzojë për qira.
Në Madrid, një apartament prej 80 metrash katrorë në vitin 2025 kërkonte rreth 71% të pagës mesatare bruto. Në Buenos Aires, qiraja e një apartamenti me dy dhoma arrinte në pothuajse 80% të të ardhurave të një punonjësi mesatar. Ndërsa në Santiago, personat që marrin pagën minimale mund të shpenzojnë deri në 96% të të ardhurave për një apartament të vogël.
Këto shifra tregojnë presionin e madh që strehimi ushtron mbi të ardhurat, edhe pse krahasimi mes qyteteve duhet bërë me kujdes, pasi ndryshojnë madhësia e apartamenteve, niveli i pagave dhe mënyra e llogaritjes së tyre.
Një rregull i përdorur gjerësisht në vlerësimin e përballueshmërisë së strehimit është që qiraja të mos kalojë 30% të të ardhurave.
Në Spanjë, paga mesatare e regjistruar në vitin 2024 ishte rreth 16,520 euro në vit, që do të nënkuptonte rreth 413 euro në muaj si kufi për qiranë sipas këtij kriteri. Por në Madrid, gjetja e një apartamenti me këtë çmim është praktikisht e pamundur, ndërsa alternativat për apartamente të vogla nisin rreth 500 euro.
Presioni në tregun e Madridit është reflektuar edhe në çmimet e pronave. Ato janë rritur me 2.2% në bazë vjetore, duke arritur një mesatare prej 6,471 euro për metër katror në gusht. Ndërkohë, qiratë shënuan një rekord prej 23.4 euro për metër katror në shtator.
Në Madrid, autoritetet rajonale nuk kanë shpallur zona të konsideruara si “zona të stresuara”, një status që mund të mundësojë masa të caktuara për kufizimin e qirave.
Situata nuk është shumë e ndryshme edhe në qytete të tjera evropiane. Në Barcelonë, për shembull, çmimet e qirave kanë shënuar rënie pas ndryshimeve të fundit rregullatore, por banorët vazhdojnë të përballen me një krizë të përballueshmërisë së strehimit, ku qiratë shpesh tejkalojnë mundësitë financiare të punëtorëve.
Edhe në qytetet e mëdha të Amerikës Latine, ku çmimet e pronave janë më të ulëta se në Madrid, qiratë mund të konsumojnë një pjesë shumë të madhe të të ardhurave.
Të dhënat tregojnë se kriza e strehimit nuk lidhet vetëm me çmimin absolut të një apartamenti. Ajo varet edhe nga raporti mes çmimeve të banesave, qirave dhe të ardhurave të banorëve. Për këtë arsye, përballueshmëria e strehimit është kthyer në një sfidë globale që kërkon zgjidhje të ndryshme financiare dhe politike, në varësi të karakteristikave të secilit treg.
