Percival Everett, autor i njohur, ka pasur sukses të jashtëzakonshëm në Pejririn e Librit me romanin e tij “Xhejsmi”, përkthyer nga Virgjil Muçi, i cili fitoi çmimin për përkthimin më të mirë. Ky roman paraqet një reinterpretim të aventurave të Hakëlberi Finit, përmes syve të skllavit Xhim, dhe është aq tronditës sa edhe satirik. Më shumë se një vit pas fitimit të çmimit Pulitzer, vepra arriti të zbulohet për lexuesit shqiptarë.
Muçi ndan emocionet e tij për këtë libër, duke thënë se ishte një “dashuri në shikim të parë” si për të si për botuesin. Ai thekson se “Xhejsmi” është një libër të cilin duhet të lexojnë të gjithë, pavarësisht moshës. Sfidat e përkthimit janë të shumta, sipas Muçit, i cili thekson se nuk ka asnjëherë një proces të mbyllur në përkthim. Ai vazhdon të kërkojë inspirim te mjeshtrat e letërsisë shqipe dhe thekson rëndësinë e pasurimit të gjuhës për të bërë literaturën më tërheqëse dhe interesante për lexuesit.
Me një përvojë tre dekadëshe, Muçi e sheh procesin e përkthimit si një mundësi për përmirësim të vazhdueshëm. Ai thekson se si autorët ashtu edhe përkthyesit duhet të jenë të vetëdijshëm për kufizimet e tyre dhe të përpiqen për t’u përmirësuar. Nëse ndihen se nuk arrijnë të kapin vëmendjen e lexuesve, atyre u duhet të reflektojnë mbi vetveten dhe jo të fajësojnë lexuesit. Virgjil Muçi beson se ky është një proces që nuk ndalon kurrë dhe kërkon përkushtim të vazhdueshëm.
Përveç sfidave, Muçi e sheh procesin e përkthimit si një mundësi për të ndihmuar gjuhën shqipe të pasurohet dhe për të sjellë krijimtari të re nga letërsia botërore. “Xhejsmi” është një vepër që, përmes përkthimit të Muçit, shkëlqen edhe më shumë në kontekstin shqiptar dhe ofron një qasje të re ndaj një historie klasike.
