Instituti i Kosovës për Drejtësi (IKD) ka zbuluar se 28 nga 1,179 kandidatë për deputetë në zgjedhjet e 28 dhjetorit janë të lidhur me raste penale. Raporti thekson se prej këtyre kandidatëve, 19 kanë aktakuza aktive, ndërsa 12 të tjerë janë dënuar me vendim të formës së prerë. Vetëvendosja (LVV) rezulton të ketë numrin më të madh të kandidatëve të përfshirë në këto raste, me 13 persona nën hetim, përkatësisht 2.37% e totalit të kandidatëve.
Sipas analizës së IKD-së, pas LVV-së, Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës (AAK) ka gjashtë kandidatë të përfshirë, duke zënë 5.45% të listës së saj. Nisma Social Demokrate ka tre, Partia Demokratike e Kosovës (PDK) ka dy, Lista Serbe gjithashtu ka dy, ndërsa Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) dhe partia KDTP kanë nga një kandidat. Gjasat për rehabilitim ligjor janë të pranishme, por informacione të tilla nuk janë ofruar nga subjektet politike.
Përveç numrit të kandidatëve me probleme ligjore, raporti gjithashtu identifikon natyrën e veprave penale. Vepra më e shpeshtë është korrupsioni zyrtar, e ndjekur nga veprat kundër detyrës zyrtare dhe përdorimi i armës apo mjeteve të rrezikshme. Këto të dhëna shprehin një pasqyrë të rëndësishme mbi integritetin e sfiduesve politikë dhe besueshmërinë e tyre në sytë e publikut.
Ky raport vjen në një kohë të ndjeshme për Kosovën, e cila është duke u përballur me sfida të mëdha në drejtësinë dhe transparencën e institucioneve të saj. Duke pasur parasysh këto të dhëna, shoqëria civile dhe media mund të luajnë një rol të rëndësishëm në mbikëqyrjen e këtyre kandidatëve dhe në promovimin e një kulture politike të pastër. Iniciativa të tilla sugjerojnë nevojën për një ndërlidhje më të fortë midis votuesve dhe përfaqësuesve të tyre, duke theksuar rëndësinë e votës në ndihmën e krijimit të një sistemi më të përgjegjshëm.
