Në shkurt, Autoriteti palestinez njoftoi për mbylljen e programit për pagesat e familjeve të palestinezëve të vrarë ose të burgosur nga Izraeli, të njohur si Fondi i Martirëve. Ky program garantonte “pagë” mujore për palestinezët e burgosur, përfshirë ata të dënuar për akte terroriste, me një shkallë varësie nga gjatësia e dënimit, si dhe ndihma për familjet e tyre.
Programi ka marrë kritika të ashpra nga SHBA, BE dhe Izraeli, të cilët e përshkruan si një mekanizëm që “shperblej ndëshkimet” ndaj Izraelit. Pas kritikave, Presidenti palestinez Mahmoud Abbas e revokoi sistemin e vjetër në fillim të vitit 2025, si një shenjë mirësie drejt administratës Trump dhe e konfirmoi publikisht në Asamblenë e Përgjithshme të OKB. Megjithatë, Izraeli pretendohet se sistemi akoma funksionon dhe se mund të përfshijë fonde të BE-së përmes “kanaleve të anashkalimit”.
Komisioni Evropian shprehu keqardhje për pagesat që supozohej se ishin ndaluar dhe kërkoi sqarime nga Autoriteti palestinez. Disa informacione tregojnë se pagesat për familjet e të burgosurve ende ndodhin, duke u bazuar në një sistem të mëparshëm.
Pas përfundimit të programit, Autoriteti palestinez krijoi një mekanizëm të ri, PNEEI, për menaxhimin e ndihmave sociale në përputhje me krerët ndërkombëtarë. Çdo aplikues që plotëson kriteret socio-ekonomike merr një pagesë bazë. Megjithatë, disa informacione tregojnë se ekzistojnë kanale të anashkalimit që akoma paguajnë njerëz që nuk kanë aplikuar, duke përfshirë anëtarët e Hamasit.
Brukseli theksoi se asnjë euro e fondeve të BE-së nuk është përdorur për këto pagesa të diskutueshme, përmes sistemit PEGASE, i cili ka kontrolle të rrepta. Aktivitetet e reja financiare të BE-së janë të kushtëzuara nga zbatimi i reformave të rëndësishme në Autoritetin palestinez, përfshirë ndalimin e pagesave të “martirëve”.
Më herët këtë muaj, Abbas shkarkoi ministrin e tij të Financave për vazhdimin e këtyre pagesave, çka shkaktoi një tjetër kritikë nga Izraeli. Kjo situatë reflekton tensionet dhe përpjekjet për reforma brenda Autoritetit palestinez dhe kontekstin politik në rajon.
