Në një bisedë të zhvilluar në podcastin “PIKË” me Muhamet Mustafën, publicisti Veton Surroi ka ndarë përvojat e tij nga negociatat e Rambujesë, duke theksuar se delegacioni kosovar ishte “disa minuta larg dështimit”, një situatë që do të kishte ndryshuar rrjedhën historike të Kosovës. Surroi përmendi se në momentet kyçe për vendin, thirrjet për unitet shpesh janë bërë të nevojshme nga faktorë të jashtëm, ndërsa theksoi se amerikanët luajtën një rol të rëndësishëm si garantues të bashkimit të delegacionit.
Ai nënvizoi se, ndonëse delegacioni funksionoi si një ekip, mospajtime të brendshme kërcënuan suksesi i negociatave. Surroi spikati momentin kritik kur, ndërsa negociatat ishin duke u afruar në një dështim, ai propozoi një formulë kompromisi që u pranua nga të gjithë: një pranim të dokumentit pa ndonjë rinegociim, gjë që ruajti pozicionin politik të Kosovës.
Surroi kujton një moment të veçantë, kur i dha një përgjigje ministrave të Jashtëm, përfshirë italianin Lamberto Dini, i cili shprehte kundërshtim ndaj delegacionit kosovar. Ai theksoi rëndësinë e gatishmërisë së brendshme për bashkim, duke shpjeguar se as vullneti i mirë i fuqive të mëdha nuk është i mjaftueshëm nëse nuk ka dëshirë nga brenda.
Më tej, Surroi diskutoi për procesin e Vjenës, duke e krahasuar me Rambujenë. Ai theksoi se ky proces funksionoi më mirë, pasi zhvillohej në një ambiente më të sigurt dhe me mbështetje të qartë nga miqtë ndërkombëtarë.
Ky diskutim jep një perspektivë të vlefshme mbi kompleksitetin e negociatave historike për Kosovën dhe rolin e faktorëve të jashtëm e të brendshëm gjatë këtyre proceseve. Rrëfimi i Surroit thekson jo vetëm vështirësitë që ndihmuan në formësimin e Kosovës moderne, por njëkohësisht ilustron rëndësinë e bashkimit dhe konsensusit mes aktorëve lokalë në kontekstin e tensioneve ndërkombëtare.
