Çdo vit, mijëra njerëz diagnostikohen me HIV në Europë, dhe rreth gjysma e këtyre diagnostikimeve bëhen shumë vonë, duke rritur rrezikun për sëmundje më serioze. Sipas një raporti të ri nga agjencitë ndërkombëtare të shëndetit, Europa ka nevojë urgjente për të përmirësuar praktikat e parandalimit dhe testimit, si dhe për të rritur vetëdijen publike mbi HIV-in.
Doktori Henri Kluge, drejtor rajonal i OBSH-së për Europën, theksoi se “nuk po bëjmë mjaftueshëm për të hequr pengesat vdekjeprurëse të stigmatizimit dhe diskriminimit që parandalojnë njerëzit të kërkojnë një test të thjeshtë.” Ai përshkroi diagnostikimin e hershëm si “një derë që çon në një jetë të gjatë dhe të shëndetshme dhe çelësi për të ndalur HIV-in.” Në vitin 2024, 105,922 njerëz u diagnostikuan me HIV në Europë, dhe që nga vitet 1980, janë raportuar gjithsej 2.68 milion diagnostikime.
Raporti tregon se mbi gjysma e diagnostikimeve të HIV-it në 2024 ishin të vonuara, me 33.6% të rasteve ku virusi ishte në një stad të avancuar kur u zbulua. Situata përshkruhet si një “krizë e heshtur që po nxit përhapjen.” Pavarësisht se infeksionet raportuara kanë rënë në dekadën e fundit, raporti tërheq vëmendjen se shifrat më të ulëta mund të lidhen me vonesat në diagnostikim, duke rezultuar në rezultate më të dobëta për pacientët.
Vendet me përqindjet më të larta të diagnostikimeve të vonuara përfshijnë Bosnjën dhe Hercegovinën (80.6%), Maqedoninë e Veriut (74.5%), Kroacinë (68.3%) dhe Suedinë (66.7%). Ndërsa Finlanda dhe Qiproja përfitojnë nga përqindjet më të ulëta, me 27% dhe 41% respektivisht.
HIV-i sulmon sistemin imunitar, duke e bërë individin të pambrojtur ndaj infeksioneve të tjera. Pa trajtim të duhur, HIV mund të zhvillohet në AIDS, që aktualisht nuk ka një kurë, por me përkujdesje të saktë, HIV mund të kontrollohet plotësisht. Në vitin e kaluar, u raportuan 7,161 diagnostikime të AIDS-it në rajonin europian, por shifrat nuk pasqyrojnë vërtetësinë e situatës për shkak të mungesës së të dhënave nga vende të mëdha si Gjermania, Spanja dhe Suedia.
Në vitin 2024, rruga e transmetimit më e zakonshme e HIV-it mbeti seksi heteroseksual, duke përbërë 62% të diagnostikimeve.
