Ministrja e Minierave dhe Energjisë e Serbisë, Dubravka Gjedoviç-Handanoviç, ka shprehur shqetësim për situatën energjetike të vendit për shkak të vendimit të Këshillit të BE-së për të ndaluar transitin e gazit natyror rus përmes Evropës, që hyn në fuqi më 1 janar 2026. Ajo theksoi se ky vendim do të dëmtojë rëndë Serbinë, veçanërisht pasi Bullgaria ka ndaluar transferin e gazit rus përmes Rrjedhës Ballkanike.
Sipas rregullores së Këshillit të BE-së, kontratat ekzistuese me Rusinë do të kenë një periudhë kalimtare, por blerësit e BE-së nuk do të kenë mundësi të nënshkruajnë kontrata të reja pas 1 janarit 2026. Kontratat ekzistuese duhet të përfundojnë deri në fund të vitit 2027, ndërsa ato afatshkurtër mund të zgjasin deri në vitin 2026. Gjedoviç-Handanoviç theksoi se NIS, kompania që siguron karburantet në Serbi dhe që është nën sanksione amerikane, përballet me sfida të reja.
Kryetarja e Parlamentit të Serbisë, Ana Bërnabiq, e përshkroi këtë situatë si katastrofike dhe shprehu shqetsimin se nuk ka rrugëdalje të lehtë. Ajo shprehu besim se presidenti Aleksandar Vuçiç mund të ketë zgjidhje për krizën energjetike që po përballet vendi.
Deri tani, Serbia ka qenë e varur nga gazsjellësit rusë, duke mbuluar më shumë se 80% të nevojave të saj energjetike nga Rusia. Pas agresionit rus në Ukrainë, Serbia ka filluar të eksplorojë alternativa për furnizimin energjetik, duke arritur marrëveshje me Azerbajxhanin për ndihmë në furnizimin deri në 400 milionë metra kub gaz deri në vitin 2026. Megjithatë, kërkesat vjetore të gazit natyror në Serbi arrijnë në rreth tre miliardë metra kub, dhe kontrata aktuale me Rusinë ka skaduar, pa nënshkruar një tjetër.
Ministrat e energjisë të BE-së miratuan gjithashtu ndalimin e importeve të gazit rus pas vitit 2027, duke e bërë situatën edhe më alarmante për Serbinë, veçanërisht për vendet si Hungaria dhe Sllovakia që ndihen të rrezikuara nga humbjet në furnizim energjetik.
