Më 24 shkurt 2025, shënohet tre vjetori i nisjes së agresionit të Rusisë ndaj Ukrainës, një konflikt që ka sjellë pasiguri dhe tragjedi në Europën Lindore. Pushtimi rus, i cili u zhvillua në një përshkallëzim të madh të Luftës Ruso-Ukrainase, kishte filluar në vitin 2014, por që më 24 shkurt 2022 mori një formë të re dhe më të rrezikshme, kur Rusia ndërmori një sulm të hapur ndaj Ukrainës.
Ky konflikt, që është më i madh dhe më vdekjeprurës në Europë që nga Lufta e Dytë Botërore, ka shkaktuar mbi 100,000 viktima civile dhe dhjetëra mijëra viktima ushtarake. Trupat ruse kanë arritur të pushtojnë rreth 20% të territorit ukrainas, duke shkaktuar një krizë humanitare të paprecedentë. Rreth 8 milionë ukrainas janë zhvendosur brenda vendit dhe më shumë se 8.2 milionë janë larguar nga Ukraina, duke e bërë këtë krizën më të madhe të refugjatëve në Europë që nga Lufta e Dytë Botërore.
Një nga momentet më dramatike të kësaj lufte ka qenë sulmi i papritur i Rusisë në vitin 2022, i cili ishte paraqitur si një “operacion ushtarak special” për të mbështetur regjimet separatiste të Donbasit. Presidenti rus, Vladimir Putin, argumentoi se kjo luftë kishte si qëllim “çmilitarizimin dhe denazifikimin” e Ukrainës, duke e akuzuar qeverinë ukrainase për krime të pretenduara ndaj popullsisë ruse në Donbas.
Lufta ka sjellë dëme të mëdha, jo vetëm në aspektin njerëzor, por edhe ekonomik. Pushtimi rus ka shkatërruar qytete dhe ka dëmtuar rëndë infrastrukturën e Ukrainës, ndërsa sulmet ajrore dhe rrethimet kanë shkaktuar humbje të mëdha. Masakra e Buçës dhe bombardimet e objekteve civile janë disa nga aktet e tmerrshme që kanë shënuar këtë luftë.
Pas vitit 2022, Ukraina ka bërë përparime të rëndësishme, duke çliruar disa territore nga pushtimi rus. Në vitin 2023, kundërsulmet ukrainase, përfshirë çlirimin e Khersonit dhe sukseset e tjera në lindje, kanë përmirësuar situatën, megjithëse Rusia vazhdon të bëjë përparime të vogla në disa rajone të Ukrainës. Në vitin 2024, Rusia ka dërguar ushtarë të tjerë, përfshirë ata nga Koreja e Veriut, për të mbështetur pushtimin.
Gjatë tre viteve të fundit, kostoja e drejtpërdrejtë e luftës për Rusinë ka kapërcyer 250 miliardë dollarë, ndërsa kostoja e kredive të preferencializuara dhe ndihmës financiare për kontraktorët e mbrojtjes dhe bizneset e lidhura me luftën ka tejkaluar 200 miliardë dollarë. Në të njëjtën kohë, raportet nga Kombet e Bashkuara për të Drejtat e Njeriut kanë denoncuar shkelje të rënda të të drejtave të njeriut nga ana e trupave ruse në territoret e pushtuara.
Pas këtyre tri viteve, konflikti ka lënë pas një Europë të ndarë, një Ukrainë të shkatërruar dhe një numër të madh njerëzish të cilët vazhdojnë të vuajnë pasojat e luftës. Zgjidhja e këtij konflikti mbetet e pasigurt, por humbjet njerëzore dhe të pasurisë janë të pamohueshme.
