Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, tha në një intervistë me ‘Axios’, se populli ukrainas nuk do të pranojë një marrëveshje paqeje që do të tërhiqte në mënyrë të njëanshme forcat ukrainase nga Donbasi lindor dhe do t’ia dorëzonte atë Rusisë, ndërsa në Gjenevë po zhvilloheshin negociata të reja.
Në kohën e intervistës të martën, negociatorët ukrainas dhe rusë po zhvillonin një raund të tretë bisedimesh të drejtpërdrejta në Gjenevë, me pikën kryesore të mosmarrëveshjes që ishte kontrolli i Donbasit, rreth 10 për qind e të cilit mbetet nën kontrollin e Ukrainës.
“Rusia dëshiron që lufta të përfundojë”
Zelensky tha se ndërmjetësit amerikanë Steve Witkoff dhe Jared Kushner i thanë se Rusia dëshiron sinqerisht t’i japë fund luftës dhe se ai duhet të koordinohet me ekipin e tij negociator bazuar në atë vlerësim.
Megjithatë, ai e bëri të qartë se ai vetë është shumë më pesimist dhe paralajmëroi se nuk duhen bërë përpjekje për ta detyruar atë të promovojë një version të paqes që qytetarët e tij do ta perceptonin si një “histori të dështuar”.
Ai gjithashtu shprehu pakënaqësinë e tij me deklaratat publike të Presidentit të SHBA-së Donald Trump, i cili i ka bërë vazhdimisht thirrje Ukrainës – jo Rusisë – të bëjë lëshime.
“Nuk është e drejtë”, tha ai, duke argumentuar se ndërsa mund të jetë më e lehtë për Trump të ushtrojë presion mbi Ukrainën sesa mbi Rusinë më të fuqishme, rruga drejt paqes së qëndrueshme nuk është “dhënia e fitores” Presidentit rus Vladimir Putin.
“Shpresoj se është vetëm një taktikë, jo një vendim”, tha ai, duke falënderuar Trump për përpjekjet e tij për paqe dhe duke vënë në dukje se bisedimeve me Kushner dhe Witkoff u mungon presioni publik që ushtron Trump. “Ne e respektojmë njëri-tjetrin”, tha ai, duke shtuar se “Unë nuk jam një person që përkulet lehtë nën presion”.
Skenari ideal: Një takim i drejtpërdrejtë me Putinin
Presidenti ukrainas përsëriti se mënyra më e mirë për të bërë përparim në çështjen territoriale është një takim i drejtpërdrejtë me Putinin dhe tha se i kishte kërkuar ekipit të tij të ngrinte mundësinë e një takimi të udhëheqësve në Gjenevë.
Ndërmjetësit amerikanë kanë propozuar tërheqjen e forcave ukrainase nga pjesët e Donbasit që ata aktualisht kontrollojnë dhe transformimin e rajonit në një “zonë të lirë ekonomike” të demilitarizuar, pa marrë një qëndrim nga Uashingtoni se cili vend do të ushtronte sovranitet.
Zelensky tha se ishte i gatshëm të diskutonte një tërheqje të trupave, me kusht që Moska të tërheqë edhe forcat e veta në një distancë të ngjashme, ndërsa hodhi poshtë pretendimet ruse për sovranitet mbi rajonin.
Qëndrimi specifik i Rusisë mbi çështjen territoriale
Ai pohoi gjithashtu se në raundin e dytë të bisedimeve, zyrtarët rusë u zotuan të ktheheshin me një qëndrim specifik mbi çështjen territoriale. Në një intervistë telefonike 37-minutëshe me Axios, ai vuri në dukje se Uashingtoni dhe Kievi kanë rënë dakord që çdo marrëveshje duhet të vihet në një referendum.
Nëse marrëveshja thjesht parashikon tërheqjen e Ukrainës nga Donbasi, “duke u dhënë sovranitet dhe shtetësi njerëzve që jetojnë atje”, ai beson se ajo do të refuzohet.
“Emocionalisht, bota nuk do ta falë kurrë këtë. Kurrë. Ata nuk do të më falin kurrë… mua, ata nuk do ta falin kurrë [SHBA-në]”, tha ai, duke shtuar se ukrainasit “nuk mund ta kuptojnë pse” do t’u kërkohet të lëshojnë territor shtesë. “Kjo është pjesë e vendit tonë, të gjithë këta qytetarë, flamuri, toka”, theksoi ai.
