Disa nga manipuluesit më të dëmshëm nuk ndodhen pas hekurave. Ata mund të jenë në zyra, shkolla apo institucione fetare, ndërsa studiuesit po përpiqen të kuptojnë se si mund të identifikohen.
Një pjesë e madhe e njohurive që kemi për psikopatinë vjen nga lista e famshme e Robert Hare, e krijuar në vitin 1980 dhe e bazuar tërësisht në studimin e personave të burgosur. Vetë Hare kishte theksuar se nevojiteshin më shumë kërkime mbi psikopatët që arrijnë të kenë sukses dhe të përshtaten në shoqëri.
Studiuesja australiane Karen Mitchell u përpoq të plotësonte këtë boshllëk. Për doktoraturën e saj, të përfunduar në vitin 2024, ajo kaloi pesë vite duke intervistuar persona që kishin pasur përvoja me individë të tillë. Mes tyre kishte punonjës të burimeve njerëzore, punonjës socialë, profesionistë të gjykatave familjare dhe të zbatimit të ligjit, përfshirë anëtarë të FBI-së, drejtues fetarë dhe akademikë.
Nga dëshmitë e tyre, Mitchell përshkroi një model personaliteti që e quajti “personalitet grabitqar i vazhdueshëm”, i karakterizuar nga 20 tipare, përfshirë nevojën për të kontrolluar të tjerët, dëshirën për hakmarrje, mizorinë, krijimin e një fasade normaliteti, gënjeshtrat e vazhdueshme dhe mungesën e ndjeshmërisë apo pendesës.
Mitchell thotë se dallimi i një personi të tillë është “si ndryshimi mes një maceje shtëpiake dhe një maceje të egër”.
Psikologia Essi Viding nga University College London i tha gazetës The Guardian se këta persona mund të na bëjnë të mos dallojmë shenjat e rrezikut deri në momentin kur është tepër vonë. Sipas saj, duke qenë se këto tipare nuk do të zhduken, mbrojtja më e mirë është të mësojmë t’i njohim dhe t’u rezistojmë atyre.
Megjithatë, studimi i Mitchell bazohet në intervista dhe jo në teste klinike, ndërsa disa prej përfundimeve të tij ndryshojnë nga përkufizimet standarde psikiatrike.
