Në gushtin e vitit 2015, Kuvendi i Kosovës miratoi me shumicë votash ndryshimet kushtetuese që lejuan themelimin e Gjykatës Speciale për krime lufte, një vendim i mbështetur nga ish-kryeministri Isa Mustafa. Ai theksoi nevojën për të forcuar partneritetin e Kosovës me komunitetin ndërkombëtar dhe për të dëshmuar se lufta e UÇK-së ishte e pastër dhe e drejtë. Hashim Thaçi, i cili më pas u transferua në Hagë, e mbrojti këtë vendim si strategjik dhe moral, pas akuzave serioze për trafikim të organeve njerëzore që u paraqitën nga senatorin zviceran Dick Marty në 2011.
Megjithatë, aktakuza aktuale përfshin akuza për krime lufte vetëm ndaj katër ish-krerëve të UÇK-së: Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi dhe Rexhep Selimi. Ata akuzohen për ndalime të paligjshme, trajtime brutale, tortura, vrasje dhe krime kundër njerëzimit, përfshirë burgosje dhe zhdukje forcërisht. Ky proces gjyqësor, që zgjat më shumë se dy vjet, ka ofruar dy narrativa diametralisht të kundërta: njëra që paraqet UÇK-në si një forcë me strukturë të ndarë komandimi dhe tjetra si një forcë guerile pa hierarki të qartë.
Ndërsa procesi gjyqësor po afrohet në përfundimin e tij, vëmendja është përqendruar në ndikimin që do të ketë ndëshkimi ose pafajësia e këtyre katër figurave mbi kujtesën historike të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës. Ka shqetësime se vendimet e Gjykatës Speciale do të formojnë perceptimin e ardhshëm të UÇK-së dhe do të ndikojnë në narrativën kombëtare, duke formuar kështu një element të rëndësishëm të identitetit kombëtar të Kosovës pas luftës. Procesi është një refleksion mbi zgjidhjen e së kaluarës dhe përballjen me krimet e ndodhura gjatë luftës, duke kërkuar drejtësi për viktimat dhe qartësi për historinë e Kosovës.
