Presidenti i SHBA-ve, Donald Trump, ka kërkuar që Kina dhe India të ndalojnë blerjet e naftës nga Rusia, duke i bërë presion indirekt presidentit rus Vladimir Putin që të pranojë një armëpushim në luftën kundër Ukrainës.
Trump e ka ngritur këtë çështje në kuadër të përpjekjeve të tij për të ndikuar në një marrëveshje paqeje, por vendet si Kina dhe India duket se nuk janë të gatshme të heqin dorë nga nafta e lirë ruse, e cila u sjell përfitime të mëdha rafinerive të tyre dhe u mbulon nevojat energjetike.
Kina, India dhe Turqia – blerësit kryesorë të naftës ruse
Që prej se Bashkimi Evropian vendosi të bojkotojë shumicën e importeve të naftës ruse në fillim të vitit 2023, Kina, India dhe Turqia janë shndërruar në klientët më të mëdhenj të Moskës për naftën që më parë shkonte në tregun evropian.
Që nga ajo kohë, Kina është bërë blerësi më i madh i energjisë ruse, me importe që kanë kapur vlerën e rreth 219.5 miliardë dollarëve, e ndjekur nga India me 133.4 miliardë dollarë dhe Turqia me 90.3 miliardë dollarë. Para nisjes së luftës në Ukrainë, India importonte shumë pak naftë nga Rusia.
Pse vazhdojnë blerjet? Nafta ruse është më e lirë
Arsyeja kryesore është çmimi. Nafta ruse tregtohet me një çmim më të ulët se nafta Brent, standardi ndërkombëtar, çka i lejon rafinerive në vendet aziatike të rrisin ndjeshëm fitimet nga përpunimi i naftës në produkte të përdorshme si nafta për automjete apo për industri.
Të ardhurat e Rusisë mbeten të larta, pavarësisht sanksioneve
Sipas Institutit të Ekonomisë në Kiev, vetëm në muajin qershor, Rusia ka fituar 12.6 miliardë dollarë nga shitjet e naftës. Edhe pse vendet e Grupit të Shtatëshes (G7) kanë vendosur një kufi të çmimit për naftën ruse, përpjekjet për ta zbatuar këtë masë kanë hasur vështirësi.
Rusia ka arritur të anashkalojë këto kufizime duke përdorur një “flotë hije” – anije të vjetra të cilat operojnë përmes siguruesve dhe tregtarëve në vende që nuk zbatojnë sanksione.
Parashikimet tregojnë se eksportuesit rusë të naftës do të fitojnë rreth 153 miliardë dollarë gjatë këtij viti. Këto të ardhura janë burimi kryesor i të ardhurave për buxhetin rus dhe ndihmojnë në stabilizimin e rublës si dhe në blerjen e mallrave dhe teknologjisë nga jashtë, përfshirë edhe pajisje ushtarake.
