Reuters/ Një telefonatë e panjohur midis Benjamin Netanyahut dhe Donald Trump duket se ka përcaktuar fatin e Liderit Suprem të Iranit, Ali Khamenei, i cili u vra në një bombardim në Teheran mëngjesin e 28 shkurtit. Reuters ka hedhur dritë mbi sfondin e bisedimeve midis presidentit amerikan dhe kryeministrit izraelit më pak se 48 orë para fillimit të sulmit.
Trump dhe Netanyahu e dinin nga informacionet e inteligjencës që në ditët e mëparshme se Ajatollah Ali Khamenei dhe ndihmësit e tij kryesorë do të takoheshin në kompleksin e tij në Teheran.
Kjo i bëri ata të diskutonin një “sulm me prerje koke” ndaj udhëheqësit suprem të një vendi, një taktikë e përdorur shpesh nga Izraeli, por shumë më rrallë nga Shtetet e Bashkuara.
Ndërkohë, informacione të reja të inteligjencës u bënë të ditur se takimi ishte zhvendosur nga nata e së shtunës në mëngjesin e së shtunës.
Netanyahu kishte argumentuar se nuk mund të kishte kurrë një mundësi më të mirë për të vrarë Khamenein dhe për t’u hakmarrë për përpjekjet e mëparshme iraniane për të vrarë Trumpin, thanë njerëz me njohuri për telefonatën. Një nga këto përpjekje të Iranit ishte edhe verën e vitit 2024, gjatë një fjalimi fushate.
Në momentin e telefonatës, Trump kishte miratuar tashmë një operacion ushtarak amerikan kundër Iranit, por ende nuk kishte vendosur se kur ose në çfarë kushtesh Shtetet e Bashkuara do të hynin në luftë. Shtetet e Bashkuara gjithashtu kishin rritur shumë praninë e tyre në Lindjen e Mesme dhe më të gjerë, kështu që një sulm (madje edhe një i njëanshëm) dukej pothuajse një përfundim i paracaktuar.
Reuters shkruan se nuk ishte në gjendje të përcaktonte se si argumenti i Netanyahut ndikoi te Trump. Megjithatë, duket se telefonata ishte apeli i fundit i kryeministrit izraelit drejtuar presidentit amerikan.
Megjithatë, burimet besojnë se ajo telefonatë ishte katalizatori për vendimin përfundimtar të Trump për të urdhëruar ushtrinë të vazhdonte me “Operacionin Tërbimi Epik” më 27 shkurt.
Javën e kaluar Netanyahu e kishte hedhur poshtë si lajm të rremë pretendimin se “Izraeli e futi SHBA-në në luftë me Iranin”. Ai vazhdoi të bënte një pyetje retorike: “A beson dikush se ai mund t’i thotë Trumpit se çfarë të bëjë?”.
Ministri amerikan i Mbrojtjes Pete Hegseth konfirmoi gjithashtu këtë në mënyrën e tij, duke deklaruar në fillim të marsit se “Irani u përpoq të vriste Presidentin Trump dhe ishte që kishte fjalën e fundit”.
Reuters vëren se Trump ka qenë duke shqyrtuar një sulm që në pranverën e vitit 2025. Pas sulmit të parë qershorin e kaluar, Trump kishte folur për eliminimin e aftësisë raketore, por pak më vonë, filluan të lindnin mendime për një sulm të dytë. Këtë herë, megjithatë, izraelitët donin ta vrisnin Khamenein dhe filluan ta planifikonin vetë.
Gjatë një vizite në dhjetor në Mar-a-Lago, Netanyahu i tha Trump se nuk ishte plotësisht i kënaqur me rezultatin e operacionit të përbashkët në qershor. Trump tregoi se ishte i hapur për një seri të re bombardimesh, por gjithashtu donte të provonte një raund tjetër bisedimesh diplomatike.
Në fund të fundit, dy ngjarje e shtynë Trumpin të godiste përsëri Iranin, sipas disa zyrtarëve dhe diplomatëve amerikanë dhe izraelitë.
Operacioni i SHBA-së më 3 janar për të kapur presidentin venezuelas Nicolas Maduro në Karakas, i cili përfundoi pa viktima amerikane dhe rrëzoi nga pushteti një armik të hershëm të SHBA-së, dhe po atë muaj, shpërthyen protesta masive antiqeveritare në Iran. Kjo shkaktoi një përgjigje të dhunshme nga Trupat e Gardës Revolucionare Islamike, duke rezultuar në vdekjen e mijëra njerëzve.
