Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka bërë një njoftim të rëndësishëm në lidhje me politikën tregtare ndaj Iranit, duke shpallur se vendet që vazhdojnë të zerojnë marrëdhëniet tregtare me Teheranin do të përballen me një tarifë prej 25%. Ky vendim ngre disa pikëpyetje, pasi Trump nuk ofroi detaje të qarta mbi përkufizimin e “të bërit biznes” me Iranin. Kjo lë hapësirë për spekulime në lidhje me mënyrën se si do të implemantohet kjo tarifë, cilat vende do të jenë të prekuara dhe nëse masat do të jenë të përqendruara vetëm në mallra apo do të përfshijnë edhe shërbime.
Kina është partneri më i madh tregtar i Iranit, duke shpenzuar mbi 4 miliardë dollarë në mallra iraniane gjatë vitit 2023. Pas një lufte tregtare të ashpër, SHBA tashmë zbaton një tarifë minimale prej 20% mbi mallrat kineze, e cila ka arritur deri në 145% për disa produkte. Tarifa e re prej 25% mund të përfshijë mallra të ndryshme, përfshirë ato që importohen nga Kina.
Irani, për nga struktura e tregtisë së tij, eksporton produkte në më shumë se 120 vende. Sipas të dhënave, rreth 91% e eksporteve iraniane shkojnë në Azi, 8% në Evropë dhe 1% në pjesën tjetër të botës. Kjo thekson rëndësinë e tregjeve të jashtme për ekonominë iraniane dhe pasojat potenciale që mund të ketë një tarifë e tillë për lidhjet tregtare ndërkombëtare.
Ky vendim vjen në një kohë tensioni të lartë ndërkombëtar për shkak të politikave të lidhura me programin bërthamor të Iranit dhe ndikimin e tij në stabilitetin rajonal. Skenarët e mundshëm përfshijnë një përgjigje nga vendet që do të ndihen të prekuara nga këto tarifa, duke e vënë kështu në dyshim kohezionin e tregtisë globale dhe marrëdhëniet diplomatike në kontekstin e tensioneve në rritje mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit.
