Në podcastin PIKË me Veton Surroi, gazetari dhe aktivisti politik Blerim Shala diskuton zhvillimet historike të raporteve ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara, duke i përshkruar ato si një periudhë vendimtare në fund të viteve ’80 dhe fillim të viteve ’90. Ai thekson se në këtë kohë, Qeveria e Kosovës, nën drejtimin e kryeministrit Jusuf Zejnullahu, u angazhua në “Alternativën kosovare”, e cila kishte autoritet moral te qytetarët.
Shala nënvizon se ftesa në Washington dhe marrëdhëniet direkte me institucionet amerikane ishin të rëndësishme për Kosovën, me rol kyç të lobit shqiptaro-amerikan. Ai përmend një ngjarje të rëndësishme në Washington ku Kosova, përmes Ibrahim Rugovës dhe një delegacioni prej 15–16 vetash, prezantoi qëndrim të fuqishëm përballë delegacionit serb të udhëhequr nga Dobrica Qosiq. Kjo ngjarje, sipas Shalës, shënon fillimin e një mbështetjeje të madhe për Kosovën, pa ndasi mes dy krahëve të politikës amerikane.
Reagimi më i fuqishëm i lobit shqiptar dhe i politikës amerikane u evidentua pas mbylljes së institucioneve të Kosovës nga Serbia më 5 korrik 1990. Shala përmend vizitën e Delegacionit të Shtatë Senatorëve amerikanë, të udhëhequr nga Bob Dole dhe Alfonse D’Amato, në Prishtinë, përshtatshmërinë e së cilës e thekson edhe përballja me situatën e tensionuar atje. Mesazhi i senatorit D’Amato, që përshëndet priten e momentit të duhur për veprim dhe shmangien e luftës, ishte një porosi e rëndësishme për udhëheqësit dhe shoqërinë kosovare.
Shala argumenton se përkrahja amerikane për Kosovën ishte strategjike dhe e menduar, dhe se ajo është parë si një faktor i rëndësishëm në kontekstin e ngjarjeve të asaj periudhe. Kjo bisedë nxjerr në pah lidhjen e fortë midis Kosovës dhe SHBA-së, e cila ka vazhduar të zhvillohet, duke i dhënë Kosovës një mbështetje të fuqishme në aspiratat e saj për liri dhe pavarësi.
