Pas një periudhe të gjatë tensionesh dhe krizash, konstituimi i autoriteteve lokale në katër komunat veriore të Kosovës është realizuar pa incidentet e zakonshme politike. Këtë e tregojnë zgjedhjet e tetorit, ku Lista Serbe u rikthye në pushtet, një proces që analistët e vlerësojnë si një ripozicionim të kontrolluar nga Beogradi, më shumë se një përpjekje për integrim të sinqertë në institucionet kosovare. Ekspertët argumentojnë se ky rikthim sjell dilema të reja mbi përfaqësimin e komunitetit serb, duke u lidhur me një histori të gjatë bojkoti e shantazhi politik.
Duke filluar nga themelimi i saj në 2013, Lista Serbe ka vepruar si një instrument i Beogradit në Kosovë. Prej asaj kohe, ka alternuar mes pjesëmarrjes dhe bojkotit të institucioneve, gjithmonë në përputhje me interesat e qeverisë serbe. Pas një periudhe dyvjeçare udhëheqjeje nga kryetarë shqiptarë, veriu i Kosovës u rikthye nën kontrollin e Listës Serbe. Gjatë kësaj periudhe, komunat veriore kanë arritur të mbyllin struktura paralele dhe të integrojnë shërbimet publike, duke reduktuar ndikimin serb jashtë formatit institucional të Kosovës.
Dushan Janjiq, president i Forumit për Marrëdhënie Etnike në Beograd, vlerëson se ky rikthim mund të sjellë një “stabilitet të kufizuar”, por nuk ofron një zgjidhje afatgjatë për krizën e përfaqësimit politik të serbëve. Ai thekson se Lista Serbe nuk ka një politikë të pavarur dhe mbetet e varur nga Beogradi, duke e bërë të vështirë angazhimin e saj në dialog civil.
Historikisht, aktiviteti i partive politike serbe në Kosovë është ndarë në dy periudha: ajo e para deri në 2013 dhe periudha e dytë që ka nisur pas Marrëveshjes së Brukselit. Kjo e fundit ka theksuar dominimin e Listës Serbe, që ka margjinalizuar partitë e tjera dhe ka krijuar presione për të mbajtur një monopol politik. Kjo situatë, sipas analistëve, sjell rreziqe për stabilitetin e Kosovës dhe për vetë komunitetin serb, i cili mund të përfitojë nga pluralizmi politik vetëm nëse ndryshon situata në Beograd.










