Një tjetër aferë është gati të shpërthejë, e denjë për një skenar të filmave hollivudianë, ku një drejtuese e një institucioni të rëndësishëm, kopsiti letrat për të bërë fiktivisht një park të madh, duke u lejuar dhjetëra firmave një parajsë fiskale për të mos paguar taksa. Në krye të kësaj skeme qëndron as më pak e as më shumë por Elira Kokona, drejtoreshë e Korporatës së Investimeve Shqiptare, ajo e cila po zhvat pronat publike për t’ia dhënë oligarkëve.
Por, kësaj herë organizatorët e kanë shfrenuar fantazinë, pasi me një të rënë të lapsit, kanë krijuar në shkurt të vitit 2025 një shoqëri shtetërore, pa pasur fizikisht një godinë. Jo vetëm kaq, por në këtë godinë, kanë regjistruar plot 46 biznese që nuk paguajnë taksa, madje kanë benefite të tjera të larta, pavarësisht se të njëjta kompani vijojnë të zhvasin qindra miliona euro tendera nga institucionet shtetërore.
Deri dje kemi lexuar dhe dëgjuar se disa nga kompanitë shqiptare regjistroheshin në vendet e njohura si parajsa fiskale, me qëllim zhvendosjen dhe pastrimin e parave. Por, përse t’i transferojmë kur fare mirë mund të kemi parajsën tonë të vogël? VoxNews ka hulumtuar dhjetëra dokumente ku rezulton se në krye të skemës qendron Korporata e Investimeve Shqiptare, e cila mori në shfrytëzim një sipërfaqe të madhe pronë në zonën e Xhafzotajt në Durrës, në afërsi të autostradës Tiranë – Durrës.
Në datën 18 shkurt 2025, Korporata e Investimeve Shqiptare themelon kompaninë Durana Tech Park, si një shoqëri aksionere, me adresë në Tiranë, e përfaqësuar nga drejtoresha ekzekutive e KIS, Elira Kokona. Kapitali i kompanisë është 50 milionë lekë të rinj, teksa ka si objekt projektimin, zhvillimin dhe shërbimet e menaxhimit të projektit duke siguruar infrastrukturë virtuale dhe fizike me objekte moderne të përshtatshme për përdoruesit e parkut qofshin këto kompanitë e teknologjisë, startup apo institucione arsimore.
Gjithashtu merret me prokurimin, konkurrimin përzgjedhjen, kontraktimin, financimin për ndërtimin apo zhvillimin e parkut. Gjithashtu merret me përzgjedhjen e përdoruesve virtual apo në infrastrukturën fizike të parkut apo çdo lloj shërbimi për mirë funksionimin e parkut.
Në datën 26 qershor 2025, drejtoresha e Korporatës së Investimeve Shqiptare ka marrë një vendim absurd dhe të ccuditshëm, duke e zhvendosur adresën e Durana Tech Park në Xhafzotaj, Durrës.
Sipas dokumenteve që disponon Vox News, është marrë një vendim i Asamblesë, ku është vendosur “miratimin e ndryshimit të selisë së shoqërisë Durana Tech Park SHA në “Rr. Ahmet Zogu, nr. Pasurie 336, zk 3852, Njësia Administrative Xhafzotaj, Bashkia Shijak, Durrës, Albania”. Vendimi është marrë nga drejtoresha ekzekutive Elira Kokona.
Por, a është ndërtuar parku Durana në Xhafzotaj? Megjithëse Kokona e transferoi këtë kompani në Xhafzotaj, të dhënat e siguruara nga VoxNews flasin se ende nuk ka filluar asnjë investim në zonë deri më tani, megjithëse në këtë kompani janë regjistruar dhjetëra firma dhe përfitojnë lehtësi fiskale, 0 tatim taksa etj.
Në faqen e internetit të KIS janë dhënë vetëm detaje të projektit, ku parashikohen të ndërtohen disa godina me një investim prej 20 milionë eurosh. Sipas saj, investimi do të bëhet me disa partnerë të huaj, teksa është miratuar edhe masterplani.
Në dokumente parashikohet se zona do të ketë një sipërfaqe prej 140 mijë metra katrorësh dhe një ndërtimi. Mësohet se, Korporata është caktuar si zhvillues të parkut teknologjik dhe shkencor me vendim të Këshillit të Ministrave të datës 27 mars 2024. Në këtë vendim është vendosur “miratimi i hapjes së parkut teknologjik dhe shkencor, me sipërfaqe 140.400 m2, me vendndodhje në Xhafzotaj, Bashkia Durrës, Shqipëri”.
Në të njëjtin vendim është caktuar kalimi në përgjegjësi administrimi të Ministrisë së Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit të disa pasurive të paluajtshme shtetërore të llojit truall, me një sipërfaqe totale prej 262,200 m2, me vendndodhje në Komunën Xhafzotaj, në Rrethin e Durrësit, për t’u përdorur për krijimin/hapjen e parkut teknologjik dhe shkencor “Durana Tech Park”.
Në këtë VKM parashikohet gjithashtu se firmat që regjistrohen në park, përfitojnë lehtësira rregullatore, fiskale dhe doganore, sipas kushteve dhe parashikimeve ligjore. Gjithashtu, edhe miratimin e ndihmës me infrastrukturën e përgjithshme mbështetëse deri në kufijtë e parkut, si rrugë, fibra optike, energji elektrik.
Qeveria ka përcaktuar se do të shkojnë te Durana kompanitë e teknologjisë (përdoruesit), startup-et, punonjësit lëvizës (nomadët digjitalë), institucionet e arsimit të lartë me reputacion dhe qendrat kërkimore. “Parku ushtron aktivitetin në format virtual dhe hibrid në mjedise të përshtatshme për zhvillimin e kompanive të reja me qasje në teknologji të avancuar, mentorim, financim dhe rrjetëzim”.
Ndërkohë, në një dalje publike, drejtoresha e KIS, Elira Kokona, do të deklaronte se ”në mënyrë të detajuar çfarë ne ofrojme është 0% tatim mbi fitimin për 15 vjet, 0% tatim mbi të ardhurat personale për 10 vjet për punonjësit, 0% TVSH për shërbimet dhe pajisjet e përdorura në park, përjashtime nga taksat doganore dhe pajisjet e importuara, lejeqëndrim pesëvjeçar dhe mundësi për nënshtetësi për punonjësit e huaj”.
Sipas saj, për institucionet akademike dhe qendrat kërkimore ofrohet 0% tatim mbi të ardhurat personale për 10 vjet, mundësi bashkëpunimi në projektet e financuara nga BE-ja, hapësira të dedikuara për laboratorë dhe projekte kërkimore.
Ndërkohë, për start-up afrohet akses në programe inkubacioni dhe akselerimi, mentorim nga ekspertë ndërkombëtar, hapësira pune dhe laborator me kosto të ulët.
”Për nomadët digjital, përjashtim nga tatami mbi të ardhurat për 12 muaj, leje qëndrimi pesëvjeçare dhe mundësi për nënshtetësi, kosto jetese deri në 40% më të ulët se vendet e BE-së”, ka deklaruar Kokona./voxnews
